خودعزیزدردانه‌پندارهای خدا!

احمد زید آبادی

 تصور کنید به طور تصادفی دستتان روی کنترل تلویزیون رود و بعد ببینید که مجری، مشغول صحبت در بارۀ خود شماست!
این اتفاق برای من امروز رخ داد. محمدرضا شهبازی در شبکۀ دوی صدا و سیما، دو یادداشت مرا دستمایۀ برنامۀ طنز خود قرار داده بود. طنز که چه عرض کنم؟ به مرثیه شباهت بیشتری داشت! اما اینکه چرا می‌کوشید مرثیه را هم با لبخند همراه کند، لابد چیز خنده‌داری در مرثیه‌سرایی خود یافته بود.

تا باشد همین نوع واکنش‌های طنز و مرثیه‌سرایانه به نوشته‌های انتقادی منتقدان! با تجربه‌ای که من پشت سر گذاشته‌ام این خودش واقعاً پیشرفت محسوب می‌شود. حالا اینکه عده‌ای این داوری را هم به حساب "تطهیر حکومت" می‌گذارند، به خودشان مربوط است.
توصیه‌ام اما به آقای شهبازی این است که اگر می‌خواهد مطلبی را دستمایۀ طنز یا مرثیه‌خوانی خود قرار دهد، اول آن را با دقت بخواند و بعد آن را در همان صورت واقعیش بازتاب دهد و سپس هر چه دل تنگش خواست بگوید!

نوشتۀ من تحت عنوان "قتل مهرجویی و هول و هراس دائمی" بخش اولش مربوط به جنگ در نوارغزه و نوع واکنش‌ها به آن بود و به قتل کارگردان نامی مرتبط نمی‌شد. درخواست برای عقب‌نشینی نیروهای حماس از نوارغزه هم به آن سادگی و پیش پاافتادگی که او وانمود کرد، نیست. به واقع بهترین اقدامی است که در شرایط حاضر برای پیشگیری از گسترش جنگ و کشتار می‌توان انجام داد. البته اگر آقای شهبازی علاقمند است که نیروهای حماس تا نفر آخر کشته شوند ولی فکر عقب‌نشینی از نوارغزه به سرشان نزند، می‌تواند بر علاقۀ خود پافشاری کند.

او شاید نتیجۀ این جنگ را متفاوت از آنچه من ارزیابی می‌کنم، می‌بیند، اما به نظرم درست نمی‌بیند. او و همفکرانش متأسفانه جهان را از پشت عینک کبودِ تمایلات ایدئولوژیک خود مشاهده می‌کنند و چندان اعتنایی به سازوکارهای واقعی روند امور ندارند. آنها گمان می‌کنند که توجه به سازوکارهای واقعی، یعنی بی‌ایمانی به قدرت خدا، چنانکه گویی این سازوکارها را کسی جز خدا خلق کرده است!

برخی یهودیان مذهبی متعصب خود را قوم برگزیدۀ خدا می‌دانند! بدبختانه این تصور مختص آنان نیست. برخی از پیروان همۀ ادیان نیز خود را عزیزدردانۀ خدا تصور می‌کنند! همین احساس عزیزدردانگی، مایۀ عجب و غرور و ستمگری آنها نسبت به دیگر مخلوقات خداوند و انکار حقوق و موجودیت آنها می‌شود. هیچ امری بیش از این خدا را به خشم نمی‌آورد. پس برای‌شان کمین می‌گذارد!